Moduł 1 · Podstawy influencer marketingu
Czym jest influencer marketing i kiedy ma sens
Po tej lekcji wyjaśnisz, czym jest influencer marketing, czym różni się od zwykłej reklamy i w jakich sytuacjach warto w niego zainwestować. Poznasz też fikcyjną firmę, która będzie towarzyszyć Ci przez cały kurs.
Definicja: twórca, odbiorcy i przekaz handlowy
Influencer marketing to współpraca marki z twórcą internetowym, który publikuje treści o jej produktach lub usługach na swoich kanałach. Twórca ma odbiorców, którzy go obserwują z własnego wyboru, bo cenią jego wiedzę, styl albo poczucie humoru. Marka „pożycza” na chwilę ten kontakt i tę wiarygodność.
Prezes UOKiK w rekomendacjach z 2022 r. opisuje influencera jako twórcę, który aktywnie prowadzi media społecznościowe, komunikuje się z obserwatorami i przez swoje publikacje może wpływać na ich opinie, decyzje lub zachowania. Ten sam dokument przypomina ważną rzecz: jeśli twórca dostaje za publikację jakąkolwiek korzyść (pieniądze, produkt, zniżkę, prowizję od kodu rabatowego), jego wpis staje się przekazem handlowym i musi być oznaczony jako reklama. Do szczegółów oznaczania wrócisz w module 5.
W praktyce influencer marketing obejmuje kilka form współpracy:
- publikacja sponsorowana: twórca przygotowuje wpis, rolkę albo film o produkcie za wynagrodzeniem;
- ambasadorstwo: dłuższa współpraca, w której twórca regularnie pokazuje markę;
- program partnerski: twórca dostaje prowizję od sprzedaży z linku albo kodu;
- treści na licencji: marka kupuje prawo do wykorzystania materiału twórcy we własnych reklamach.
Opracowanie własne na podstawie rekomendacji Prezesa UOKiK (2022).
Czym różni się od reklamy w mediach płatnych
Reklama w wyszukiwarce czy w serwisie społecznościowym to przestrzeń, którą kupujesz bezpośrednio od platformy. Sam decydujesz o treści, grupie docelowej i budżecie dziennym. W influencer marketingu kupujesz coś innego: dostęp do społeczności, która ufa konkretnej osobie, oraz treść stworzoną językiem tej społeczności.
Ta różnica ma trzy konsekwencje praktyczne:
- Mniejsza kontrola nad treścią. Twórca zna swoich odbiorców lepiej niż Ty. Jeśli każesz mu przeczytać gotowy tekst reklamowy, stracisz to, za co płacisz.
- Inny sposób pomiaru. Reklamę płatną rozliczasz zwykle za wyświetlenia lub kliknięcia. Przy twórcach musisz zaplanować pomiar sam: kody rabatowe, linki z parametrami UTM, ankiety „skąd o nas wiesz”.
- Wspólna odpowiedzialność. UOKiK w decyzjach wobec reklamodawców podkreśla, że obowiązek oznaczenia płatnej współpracy spoczywa zarówno na twórcy, jak i na agencji oraz marce. Nie możesz przerzucić całego ryzyka na influencera.
Kiedy influencer marketing ma sens, a kiedy nie
Influencer marketing najlepiej sprawdza się, gdy:
- produkt trzeba pokazać w użyciu, bo sam opis nie przekonuje (kosmetyki, jedzenie, sprzęt, aplikacje);
- marka jest nowa i potrzebuje zaufania, którego reklama jeszcze nie zbudowała;
- grupa docelowa spędza czas w mediach społecznościowych i obserwuje twórców z danej niszy;
- masz czas na testy: pierwsza współpraca rzadko jest od razu najlepsza.
Ostrożność jest wskazana, gdy produkt jest objęty szczególnymi przepisami (leki, suplementy diety, alkohol, usługi finansowe, gry hazardowe). UOKiK wymienia te kategorie w rekomendacjach jako takie, których reklama jest ograniczona albo zakazana. Zanim zaplanujesz kampanię w takiej branży, sprawdź przepisy z prawnikiem.
Przykład kursu: Leśna Mydlarnia z Torunia
Przez cały kurs będziesz pracować na jednym fikcyjnym przykładzie. Leśna Mydlarnia to mała firma z Torunia, która od trzech lat robi ręcznie mydła i kosmetyki do pielęgnacji ciała. Sprzedaje głównie przez własny sklep internetowy i na targach rękodzieła. Właścicielka, Marta, prowadzi profil firmy na Instagramie i chce sprawdzić, czy współpraca z twórcami pomoże jej dotrzeć do nowych klientek w całej Polsce.
Marta ma do dyspozycji fikcyjny budżet 12 000 zł na pierwszy kwartał. Nie wie jeszcze, z kim współpracować, ile płacić ani jak policzyć, czy kampania się zwróciła. W kolejnych lekcjach krok po kroku przygotujesz dla niej strategię: od wyboru twórców, przez brief i umowę, aż po pomiar wyników. W projekcie końcowym zrobisz to samo dla wybranej przez siebie marki.
Leśna Mydlarnia to przykład fikcyjny.
Najważniejsze w 3 punktach
- Influencer marketing to płatna lub barterowa współpraca z twórcą, który ma zaufanie swojej społeczności.
- Kupujesz dostęp do odbiorców i treść w języku twórcy, dlatego kontrola jest mniejsza, a pomiar trzeba zaplanować samodzielnie.
- Każda współpraca za korzyść jest reklamą i musi być oznaczona, a odpowiedzialność ponoszą twórca, agencja i marka.
Źródła
- Prezes UOKiK, „Rekomendacje Prezesa UOKiK dotyczące oznaczania treści reklamowych przez influencerów w mediach społecznościowych”, Warszawa 2022: https://uokik.gov.pl/download/26685
- UOKiK, „Over 5 million fine for surreptitious advertising on Instagram”, 28.08.2023: https://uokik.gov.pl/en/over-5-million-fine-for-surreptitious-advertising-on-instagram