Przejdź do treści
Oświetlenie mieszkania: jak zaplanować światło we wnętrzachModuł 1 · lekcja 1 z 3
Za darmo4 min czytania

Moduł 1 · Potrzeby, podstawowe pojęcia i styl

Analiza potrzeb: jak ma działać pomieszczenie

Po tej lekcji opiszesz, jak ma działać oświetlane pomieszczenie: kto z niego korzysta, o jakich porach i do jakich czynności. Na tej podstawie zbudujesz mapę potrzeb, od której zaczyna się każdy projekt oświetlenia.

Najpierw funkcja, potem lampa

Najczęstszy błąd przy urządzaniu mieszkania wygląda tak: najpierw wybieramy ładną lampę, a dopiero potem okazuje się, że przy kanapie nie da się czytać, a nad blatem kuchennym pracujemy we własnym cieniu. Oświetlenie jest narzędziem. Tak jak narzędzie dobierasz do zadania, tak światło dobierasz do czynności.

W całym kursie będziemy pracować na jednym przykładzie. Ola i Marek mieszkają w bloku w Poznaniu, w mieszkaniu o powierzchni 54 m². Mają salon połączony z aneksem kuchennym (ok. 6 × 4 m), sypialnię, łazienkę i przedpokój. Marek dwa dni w tygodniu pracuje zdalnie przy biurku w kącie sypialni. Dziś w salonie jest jedna lampa sufitowa na środku i obydwoje mówią, że wieczorem „jest jak w poczekalni”.

Obserwacja: tydzień z notesem

Zanim cokolwiek kupisz, poobserwuj pomieszczenie przez kilka dni. Zapisuj, co się w nim dzieje rano, po południu i wieczorem. Ola i Marek przez tydzień notowali w telefonie każdą czynność w salonie i odpowiedzieli na pięć pytań:

  1. Kto korzysta z pomieszczenia? Dorośli, dzieci, osoby starsze, goście. Każda grupa potrzebuje czegoś innego: dziecko odrabia lekcje przy stole, babcia odwiedzająca w weekend potrzebuje dobrze widocznych krawędzi i włącznika przy wejściu.
  2. O jakich porach? Pomieszczenie używane głównie wieczorem ma inne priorytety niż takie, w którym spędzasz cały dzień.
  3. Jakie czynności się tu odbywają? Gotowanie, jedzenie, czytanie, oglądanie filmów, praca, sprzątanie, zabawa.
  4. Ile światła dziennego dociera? Kierunek i wielkość okien, zasłony, rolety, sąsiednie budynki.
  5. Kto ma szczególne potrzeby wzrokowe? Jeśli ktoś skarży się na olśnienie albo na to, że „wszystko jest za ciemne”, zapisz to i potraktuj jako ważny wymóg projektu.
Od obserwacji do mapy potrzeb

Mapa potrzeb to punkt wyjścia do planu oświetlenia w module 5.

Czynności i ich wymagania

Każda czynność ma inne wymagania wobec światła. Przy czytaniu liczy się dobre światło na kartce i brak cienia. Przy oglądaniu filmu chcesz przyciemnić pokój, ale nie siedzieć w kompletnej ciemności, bo duży kontrast między jasnym ekranem a czarnym otoczeniem bywa męczący. Przy gotowaniu potrzebujesz światła na blacie, a nie za plecami. Przy sprzątaniu przydaje się mocne, równomierne światło ogólne.

Ola i Marek z notatek wypisali cztery codzienne sytuacje w salonie: wspólny obiad przy stole, gotowanie w aneksie, czytanie Oli na kanapie i wieczorne seriale. Okazjonalnie: goście i składanie prania. Dzięki temu od razu widać, że jedna lampa na środku sufitu nie obsłuży wszystkich tych sytuacji naraz.

Mapa potrzeb salonu Oli i Marka

Przykład z kursu; Twoja tabela będzie miała inne wiersze.

Mapa potrzeb na rzucie

Notatki przenieś na prosty szkic pomieszczenia. Nie musi być w skali, wystarczy, że widać okna, drzwi i największe meble. Zaznacz kolorami: miejsca czynności codziennych, miejsca czynności okazjonalnych oraz punkty, w których dziś jest za ciemno albo coś razi. Dopisz też, gdzie są obecne punkty świetlne, gniazdka i włączniki. Ta informacja przyda się, gdy zdecydujesz, co da się zrobić bez kucia ścian.

Pamiętaj, że to Twoja mapa, a nie gotowy projekt. Jeszcze nie wybierasz lamp. Ustalasz, czego mieszkańcy potrzebują i w których miejscach.

Najważniejsze w 3 punktach

  1. Projekt oświetlenia zaczynasz od czynności i ludzi, a nie od wyboru lamp.
  2. Kilka dni obserwacji i pięć pytań (kto, kiedy, co, ile światła dziennego, szczególne potrzeby) dają rzetelną mapę potrzeb.
  3. Mapa potrzeb na szkicu rzutu pokazuje, gdzie światło jest potrzebne i co da się zrobić z istniejącą instalacją.

Źródła

Następna: Lumen, luks, kandela: podstawowe wielkości światła

20 lekcji i certyfikat w abonamencie.

Program kursu

Karta wymagana · anulujesz jednym kliknięciem · Mam już konto