Moduł 1 · Podstawy HR analytics: od pytania do decyzji
Czym jest HR analytics i jakie decyzje wspiera
Po tej lekcji odróżnisz raportowanie kadrowe od analityki HR i rozpoznasz cztery poziomy analizy: opis, diagnozę, prognozę i rekomendację. Poznasz też firmę Lubpak, na której danych będziesz ćwiczyć przez cały kurs.
Czym jest HR analytics
HR analytics (analityka personalna, people analytics) to praca z danymi o ludziach w organizacji po to, żeby podjąć lepszą decyzję: kogo i skąd rekrutować, gdzie zatrzymać odejścia, jak ułożyć grafik, czy wynagrodzenia są sprawiedliwe. Słowo kluczowe to decyzja. Zestawienie, które nikomu nie pomaga w wyborze, jest tylko raportem.
W wielu działach HR dane już istnieją: system kadrowo-płacowy, ewidencja czasu pracy, arkusz rekrutacji, wyniki ankiet. Kłopot polega na tym, że każdy plik odpowiada na inne pytanie, a liczby z różnych systemów się nie zgadzają. Analityka HR porządkuje to w trzech krokach: najpierw pytanie, potem dane i wskaźniki, na końcu wniosek z rekomendacją.
Różnicę dobrze widać na przykładzie:
- raport: „W 2025 roku odeszło 39 osób”;
- analiza: „Rotacja w magazynie wyniosła 35,4% i była ponad dwa razy wyższa niż w produkcji; większość odejść to wypowiedzenia złożone przez pracowników”;
- rekomendacja: „Proponuję przegląd wdrożenia nowych magazynierów i rozmowę z kierownikiem zmiany, gdzie odejść jest najwięcej; efekt sprawdzimy po 6 miesiącach”.
Cztery poziomy analizy
W analityce danych często opisuje się cztery poziomy pytań. Każdy kolejny daje więcej wartości, ale wymaga lepszych danych i większej ostrożności.
Większość pracy HR analityka dzieje się na dwóch pierwszych poziomach.
W praktyce małej i średniej firmy najwięcej zyskasz na dwóch pierwszych poziomach. Dobry opis (spójne definicje, porównanie w czasie i między działami) i uczciwa diagnoza wystarczą, żeby zarząd zmienił decyzję. Modele prognostyczne mają sens dopiero, gdy dane są czyste, a grupy duże. W firmie zatrudniającej 232 osoby prognoza odejść dla pojedynczego pracownika byłaby bardziej zgadywaniem niż analizą, a do tego rodzi pytania prawne, o których powiesz więcej w module 2.
Firma, na której ćwiczysz: Lubpak
Przez cały kurs pracujesz na danych fikcyjnej firmy Lubpak sp. z o.o. z Lublina, producenta opakowań kartonowych. Dane są wygenerowane na potrzeby kursu, ale zbudowane tak, jak wyglądają eksporty z typowego systemu kadrowego. Stan na 30 września 2026 roku:
Razem 232 osoby, 225,25 etatu. Dane: plik M3_Pracownicy_2025_2026.csv.
Zarząd Lubpaku zadaje trzy pytania, które będą wracać w kolejnych modułach: dlaczego z magazynu odchodzi tyle osób, czy absencja chorobowa w produkcji jest problemem i czy wynagrodzenia kobiet i mężczyzn na podobnych stanowiskach są porównywalne. To typowe pytania, z którymi HR trafia do analityki.
Co HR analityk robi na co dzień
Rola nie wymaga programowania. Potrzebujesz czterech umiejętności, które ćwiczysz w kolejnych modułach:
- Zadawanie pytań: zamiana prośby „zróbcie raport o absencji” w pytanie, na które da się odpowiedzieć danymi (moduł 1).
- Praca z danymi: znajomość źródeł, czyszczenie eksportów i zasady RODO (moduł 2).
- Wskaźniki i analiza: wzory, porównania, statystyka opisowa w arkuszu, ostrożność przy wnioskach (moduły 3-5).
- Komunikacja: wykres, notatka dla zarządu, wdrożenie rekomendacji (moduł 6).
Do większości zadań w tym kursie wystarczy arkusz kalkulacyjny (Excel albo Arkusze Google). Pliki ćwiczeniowe w formacie CSV pobierzesz przy każdym module; otwierają się w obu programach.
Najważniejsze w 3 punktach
- HR analytics zaczyna się od decyzji, którą ktoś ma podjąć; zestawienie bez decyzji jest tylko raportem.
- Cztery poziomy analizy to opis, diagnoza, prognoza i rekomendacja; w małej i średniej firmie najwięcej wartości daje rzetelny opis i ostrożna diagnoza.
- Przez cały kurs ćwiczysz na danych fikcyjnej firmy Lubpak z Lublina (232 osoby), w arkuszu kalkulacyjnym, bez programowania.
Źródła
- Dane ćwiczeniowe: fikcyjna firma Lubpak sp. z o.o., pliki kursu M1-M7, stan na 30.09.2026 (wygenerowane na potrzeby kursu).
- Główny Urząd Statystyczny, obszar tematyczny „Rynek pracy: popyt na pracę”, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/popyt-na-prace/ (dostęp: październik 2026).
- Urząd Ochrony Danych Osobowych, „Ochrona danych osobowych w miejscu pracy. Poradnik dla pracodawców”, https://uodo.gov.pl/pl/138/545 (dostęp: październik 2026).