Pedagog szkolny w przepisach: kim jest, jakie ma kwalifikacje i czym różni się od psychologa szkolnego

Po tej lekcji wskażesz, w których przepisach szukać kwalifikacji i zadań pedagoga szkolnego, i odróżnisz jego rolę od roli psychologa szkolnego. Kurs ma charakter edukacyjny: nie diagnozuje dzieci i nie zastępuje poradni, dyrektora, prawnika, terapii ani szkolenia z pierwszej pomocy.

Pedagog szkolny co robi: gdzie szukać podstawy

Pierwsze pytanie nowej osoby na tym stanowisku brzmi zwykle: gdzie jest zapisane, czym mam się zajmować? Osobnego rozporządzenia o zadaniach pedagoga szkolnego nie ma. W przepisach funkcjonuje "nauczyciel pedagog", a jego zadania wymienia § 24 rozporządzenia w sprawie pomocy psychologiczno-pedagogicznej (Dz.U. 2023 poz. 1798 ze zm.). Dotyczą one pedagoga i psychologa łącznie: prowadzenie badań i działań diagnostycznych, diagnozowanie sytuacji wychowawczych, udzielanie pomocy w formach odpowiednich do potrzeb, profilaktyka uzależnień i innych problemów dzieci i młodzieży, inicjowanie i prowadzenie działań mediacyjnych i interwencyjnych w sytuacjach kryzysowych, pomoc rodzicom i nauczycielom oraz wspieranie nauczycieli.

Ogólny obowiązek wspierania ucznia ma każdy nauczyciel: art. 6 pkt 1 i 2 Karty Nauczyciela mówi o rzetelnej realizacji zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych oraz o wspieraniu każdego ucznia w rozwoju. Opiekę nad uczniami w szkole sprawuje dyrektor (art. 7 ust. 1 KN i art. 68 ust. 1 pkt 3 Prawa oświatowego). Pedagog szkolny nie odpowiada za wszystkie dzieci w szkole w miejsce dyrektora i nauczycieli. Wykonuje swoje zadania w ramach tego systemu.

Pedagog szkolny kwalifikacje i pensum

Kwalifikacje określa rozporządzenie w sprawie kwalifikacji nauczycieli (Dz.U. 2023 poz. 2102 ze zm.), § 26 ust. 1. Dla studiów prowadzonych według nowego standardu są trzy drogi: kierunek z zakresem pedagogiki przygotowującym do zadań pedagoga szkolnego, pedagogika specjalna w odpowiednim zakresie albo inny kierunek, studia podyplomowe w zakresie przygotowującym do zadań pedagoga szkolnego i przygotowanie pedagogiczne. We wszystkich wariantach wymagane jest przygotowanie pedagogiczne. Osobny pkt 2 opisuje ścieżkę dla studiów sprzed 3 sierpnia 2019 r. Zanim powiesz komuś, że ma lub nie ma kwalifikacji, sprawdź jego dyplom w aktualnym tekście przepisu.

Wymiar godzin zajęć pedagoga ustala organ prowadzący szkołę; nie może on przekraczać 22 godzin tygodniowo (art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. b KN). Liczbę etatów pedagogów, psychologów i innych specjalistów w szkole podstawowej reguluje art. 42d KN: szkoła zatrudnia nauczycieli pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów, terapeutów pedagogicznych lub doradców zawodowych, a łączny wymiar zależy od liczby uczniów.

Pedagog a psycholog szkolny: co wspólne, co inne

Zadania z § 24 są wspólne, ale kwalifikacje różne. Psycholog szkolny wykazuje się ukończonym kierunkiem psychologia i przygotowaniem pedagogicznym (§ 29 rozporządzenia o kwalifikacjach). Ustawa o zawodzie psychologa (Dz.U. 2026 poz. 187) wejdzie w życie w większości po 2 latach i 3 miesiącach od ogłoszenia, czyli 19.05.2028, więc do tego czasu obowiązują dotychczasowe zasady. W szkole podział zadań między pedagoga i psychologa ustala dyrektor, często w planie pracy i statucie.

Najważniejsze w 3 punktach

1. Zadania pedagoga szkolnego wynikają z § 24 rozporządzenia o pomocy psychologiczno-pedagogicznej, statutu, planu pracy i decyzji dyrektora.
2. Kwalifikacje opisuje § 26 rozporządzenia o kwalifikacjach, wymiar zajęć ustala organ prowadzący (do 22 godzin).
3. Pedagog i psycholog mają wspólne zadania z § 24, ale inne kwalifikacje; podział w szkole ustala dyrektor.

Źródła

• Rozporządzenie w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej (Dz.U. 2023 poz. 1798 ze zm.), § 24.
• Rozporządzenie w sprawie kwalifikacji wymaganych od nauczycieli (Dz.U. 2023 poz. 2102 ze zm.), § 26 ust. 1, § 29.
• Karta Nauczyciela (Dz.U. 2026 poz. 515), art. 6 pkt 1-2, art. 7 ust. 1, art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. b, art. 42d.
• Prawo oświatowe (Dz.U. 2026 poz. 820 ze zm.), art. 68 ust. 1 pkt 3.
• Ustawa o zawodzie psychologa (Dz.U. 2026 poz. 187), art. 161.
• To materiał edukacyjny, nie porada prawna. Stan prawny: listopad 2026.
• Postacie w przykładach są fikcyjne.